Participerend of niet-participerend preferentieel liquidatierecht

Een investeerder waar de onderneming niet zonder kan, eist een preferentieel liquidatierecht. Als de bestaande aandeelhouders hem niet zover kunnen krijgen dat hij van dit verzoek afziet, kunnen ze het effect ervan nog steeds tenietdoen.

Er zijn in feite twee soorten van preferentiële liquidatierechten: ‘niet-participerend’ en ‘participerend’.

Wat is het verschil tussen deze twee versies?

Soorten preferentiële liquidatierechten

Niet-participerend preferentieel liquidatierecht

In het geval van een niet-participerend preferentieel liquidatierecht wordt een deel van de opbrengst van de exit bij voorrang toegekend aan de investeerders die van het preferentieel liquidatierecht genieten, en dus bij voorrang aan de andere aandeelhouders. Dit bedrag komt over het algemeen overeen met hun investering, onder voorbehoud van de mogelijke toepassing van een gegarandeerd minimumrendement op de investering.

De rest van de opbrengst van de exit wordt dan verdeeld onder de andere aandeelhouders. Investeerders die genieten van het preferentieel liquidatierecht nemen niet deel aan de verdeling van de resterende opbrengst van de exit.

Er wordt echter vaak bepaald dat investeerders met preferentieel liquidatierecht, afstand kunnen doen van dit recht ten voordele van een gewone uitkering van de opbrengst van de exit in verhouding tot hun aandelenparticipatie, wat voor hen voordeliger kan zijn als de opbrengst van de exit voldoende hoog is.

Participerend preferentieel liquidatierecht

In het geval van een preferentieel liquidatierecht blijven de principes dezelfde met één belangrijke uitzondering: beleggers die genieten van het preferentieel liquidatierecht nemen ook deel aan de verdeling van de resterende opbrengst van de exit.
 
Een participerend preferentieel liquidatierecht is daarom altijd gunstiger voor beleggers dan een niet-participerend preferentieel liquidatierecht.
 
Om het effect van een preferentieel liquidatierecht te verzachten, kan worden bepaald dat deze clausule wordt geplafonneerd, d.w.z. dat beleggers pro rata deelnemen aan de verdeling van het saldo van de opbrengst van de exit, maar slechts tot een bepaald maximum. Ten slotte zijn er nog andere regelingen mogelijk.

Uw onderhandelingsdoelstelling

De eerste onderhandelingsdoelstelling van de oprichter met betrekking tot het preferentieel liquidatierecht zal daarom zijn om de investeerder te laten instemmen met een ‘niet-participerend’ in plaats van een ‘participerend’ recht.

Inzicht in de financiële impact

Maar hoe vertaalt zich dit in cijfers?

De financiële impact van een preferentieel liquidatierecht kan aanzienlijk variëren, afhankelijk van het type clausule (participerend of niet-participerend), het bedrag van de investering en de exitwaardering. Wat misschien een klein contractueel detail lijkt, kan een wezenlijke invloed hebben op de verdeling van de opbrengst van de exit tussen oprichters en investeerders.

Om deze mechanismen beter te begrijpen, kan je verschillende scenario’s testen met behulp van onze preferentieel liquidatierecht simulators, waarmee je kan visualiseren hoe de opbrengst van de exit zou worden verdeeld, afhankelijk van de structuur van de clausule en de exitwaardering.

FAQ

Wat is het verschil tussen een participerend en een niet-participerend preferentieel liquidatierecht?

In beide gevallen ontvangen de betrokken investeerders eerst het preferentieel bedrag, dat doorgaans overeenstemt met hun investering.

Het verschil zit hem in wat er met de resterende opbrengst van de exit gebeurt. Bij een niet-participerende clausule delen de betrokken investeerders niet in het saldo, dat onder de andere aandeelhouders wordt verdeeld. Bij een participerende clausule nemen zij ook deel aan de verdeling van dat saldo.

Een participerend preferentieel liquidatierecht is dus altijd voordeliger voor de investeerders dan een niet-participerend preferentieel liquidatierecht.

Hoe werkt een niet-participerend preferentieel liquidatierecht?

Een deel van de exitopbrengst wordt bij voorrang toegekend aan de betrokken investeerders, vóór de andere aandeelhouders.

Dat bedrag stemt doorgaans overeen met hun investering, onder voorbehoud van de eventuele toepassing van een gewaarborgd minimumrendement.

Het saldo van de exit opbrengst wordt vervolgens verdeeld onder de andere aandeelhouders, zonder dat de investeerders die van het preferentieel liquidatierecht genieten, aan die verdeling deelnemen.

Kan een investeerder afzien van zijn preferentieel liquidatierecht?

Ja, en dat wordt vaak zo bedongen. De investeerder kan van de clausule afzien en kiezen voor een gewone verdeling van de exit opbrengst, in verhouding tot zijn participatie in de vennootschap. Die keuze kan voordeliger uitvallen wanneer de exit opbrengst voldoende hoog is.

Kan een participerend preferentieel liquidatierecht geplafonneerd worden?

Ja. Een plafond kan het effect van een participerend preferentieel liquidatierecht temperen. De investeerders nemen nog steeds pro rata deel aan de uitkering van de resterende opbrengsten van de exit, maar slechts tot een overeengekomen maximumbedrag. Ook andere structuren en beperkingen blijven mogelijk.

Waar moet een oprichter op mikken bij de onderhandeling van een preferentieel liquidatierecht?

Als de investeerder aandringt op een preferentieel liquidatierecht, moet één van de belangrijkste onderhandelingsdoelstellingen van de oprichter zijn om een niet-participerende in plaats van een participerende clausule te verkrijgen. Als de investeerder niet van de clausule zelf wil afzien, is dat de hefboom die het effect ervan het meest vermindert.